Jubilerend hospice De Patio vreest de toekomst niet

DORDRECHT – Hospice De Patio bestaat 25 jaar en viert dat deze maand met een symposium waarbij niet alleen wordt teruggekeken op een kwart eeuw zorg voor terminale patiënten, maar ook vooruitgeblikt op de toekomst. Bezuinigingen in de zorg en de afhankelijkheid van sponsors, donateurs en veel vrijwilligers maakt die toekomst tot een uitdaging.

Het behoud van hospices lijkt een bittere noodzaak. Al ver voor de oprichting van De Patio gaven ziekenhuizen en verpleeghuizen aan dat ongeneeslijk zieke mensen daar niet langdurig konden verblijven. De oplossing werd gevonden in de oprichting van hospices; verblijfplaatsen waar mensen in alle rust en met passende zorg hun laatste levensfase doormaken. Zo ontstond dus ook De Patio, dat in 2001 startte achter het station, aan de rand van het Weizigtpark.

Inmiddels is De Patio gevestigd aan de Vreedonklaan, in Zuidhoven. Daar zijn acht kamers, waar op indicatie van een huisarts of ziekenhuis terminale patiënten een plek kunnen krijgen. Bij De Patio noemt men die overigens bewoners. Het verblijf wordt wat betreft de medische zorg vergoed vanuit de Wet Langdurige Zorg, maar voor de overige kosten (zoals eten en drinken) is er een eigen bijdrage nodig, die soms wordt vergoed door de zorgverzekering.

Fundraising noodzakelijk

Met alleen de inkomsten van bewoners kan een hospice echter niet rondkomen. Daarvoor is in dit geval fundraising noodzakelijk, vertelt bestuurslid Paul Gillet van Stichting Vrienden van De Patio: “De Roparun, kerken, bedrijfsleven, maar ook particuliere giften maken heel veel extra mogelijk. Dat moet door blijven gaan, want zonder die inkomsten kunnen wij niet overleven. Maar ik ben vol goede moed, zeker met de vele vrijwilligers die we hebben denk ik; op naar de vijftig jaar.”

De Patio telt liefst tachtig vrijwilligers, die ieder met een dienst van vier uur per week het verblijf van de bewoners zo aangenaam mogelijk maken. Esther Korteweg, die nu zesenhalf jaar vrijwilliger is, haalt daar veel voldoening uit: “Als ik na een dienst klaar ben, ga ik met een gevuld hart weer naar huis. We noemen het hier een bijna-thuis-huis, dus we willen hier een omgeving creëren voor de bewoners alsof ze thuis zijn. Wij als vrijwilligers proberen ze daarin te ondersteunen, zodat ze rust vinden. En niet alleen zij, maar ook hun familie, want wij nemen veel werk van hen over. ”

Fijne omgeving

Merel Penard onderschrijft dat laatste. Haar moeder sleet de laatste tweeënhalve maand van haar leven in De Patio: “Ze vond hier vooral rust. En de rest van de familie werd er ook door ontlast. Het is zo’n fijne omgeving, met al die lieve vrijwilligers die alles voor je doen. Je mag ook mee eten of blijven slapen. En als bewoner kun je kiezen voor rust in je eigen kamer of de gemeenschappelijke ruimte opzoeken voor een praatje.”

Bewoner Damir Novosel heeft te horen gekregen dat hij is uitbehandeld en zijn 65^ste verjaardag waarschijnlijk niet meer haalt. Hij blijft er opmerkelijk nuchter onder: “Je bent geboren om dood te gaan. Liefst wat later, maar bij mij komt het vroeger. Niks aan te doen.” Hij is vol lof over de vrijwilligers en zou iedereen aanraden z’n laatste levensdagen hier te slijten: “Je drukt op een knopje en er staat gelijk iemand voor je neus. Wil je koffie? Fruit? Kopje soep? Waar maak je dat mee?”

Aangrijpend

Alle goede zorgen en fijne gesprekken ten spijt moeten de vrijwilligers wel toezien hoe bewoners na betrekkelijk korte tijd overlijden. Daar moet je tegen kunnen. “Anders is dit werk niet geschikt voor je, want dan wordt het te belastend”, zegt Esther Korteweg. Toch kan het overlijden van een bewoner soms aangrijpend zijn. “Dan praat je daar over met andere vrijwilligers of de coördinator.” Walter Vis van Heemst, vrijwilliger vanaf de start van het hospice, benadrukt dat: “We kunnen met elkaar praten, lachen, huilen, we begrijpen elkaar.”

Walter wist 25 jaar geleden niet waar hij aan begon: “ik wist niet eens wat een hospice was, maar ik kom hier nu nog steeds met dezelfde passie en plezier. We zijn één grote familie.” Jolanda Bosman (foto), coördinator van de vrijwilligers, beaamt dat: “De groep is zo sociaal naar elkaar. Als er bijvoorbeeld een gat valt in het rooster, dan wordt het heel snel ingevuld.”

Ze weet dat tal van organisaties kampen met een tekort aan vrijwilligers, maar De Patio gelukkig niet. Nieuwe vrijwilligers zijn altijd welkom: “Mensen hoeven geen zorgachtergrond te hebben. We zoeken mensen die empathisch zijn, goed kunnen luisteren en inlevend vermogen hebben.” RTV Dordrecht heeft een documentaire gemaakt over 25 jaar De Patio en die is op de lokale zender te zien op vrijdag 20 maart na het nieuws van 18.00 uur.